Στο 1ο τρίμηνο το υπερηχογράφημα παρέχει πολύ χρήσιμες πληροφορίες.
Στην αρχή μπορεί να καθορίσει ​τον αριθμό των εμβρυϊκών σάκων και τον αριθμό των εμβρύων,την πραγματική ηλικία κυήσεως,την θέση του αναπτυσσόμενου πλακούντα και να δώσει βασικές πληροφορίες για τη μήτρα και τις ωοθήκες
(π.χ. εάν συνυπάρχουν ινομυώματα ή κύστεις).
Μπορεί να αναδείξει τυχόν συνυπάρχοντα αιματώματα και αποκολλήσεις του σάκου και να διαγνώσει την συχνότερη επιπλοκή, πού είναι η παλίνδρομη κύηση (δηλ. την νέκρωση του εμβρύου),πολύ πρίν η έγκυος αισθανθεί τα διάφορα συμπτώματα.
Αργότερα, ένας εκπληκτικός αριθμός σημαντικών οργανικών ατελειών μπορεί να ανιχνευθεί,ειδικά ανάμεσα στις 10-14 εβδομάδες,ενώ ταυτόχρονα εκτελείται η πρώτη εξέταση προγεννητικού ελέγχου πού είναι η μέτρηση της αυχενικής διαφάνειας του εμβρύου.
Περίπου 70% των εμβρύων με σύνδρομο Down έχουν παθολογικά αυξημένη αυχενική διαφάνεια.

Ποια είναι τα οφέλη της αυχενικής διαφάνειας;

Με αυτό το υπερηχογράφημα γίνεται:
• Η επιβεβαίωση της εγκυμοσύνης
• Ο προσδιορισμός με ακρίβεια της ηλικίας της εγκυμοσύνης
• Ο προσδιορισμός του αριθμού των εμβρύων που κυοφορούνται
• Ο καθορισμός χοριονικότητας των πολύδυμων κυήσεων
• Η διάγνωση σοβαρών ανωμαλιών στο έμβρυο
• Ο υπολογισμός των πιθανοτήτων για το σύνδρομο Down και άλλες χρωμοσωματικές ανωμαλίες

Πως γίνεται η αυχενική διαφάνεια;

Αποτελεί την πιο σημαντική εξέταση από τα υπερηχογραφήματα του προγεννητικού ελέγχου και συνδυάζεται με βιοχημικό έλεγχο για μέτρηση των τιμών δύο ορμονών, της β-hCG και της PAPP-A στο μητρικό αίμα.

Η διάρκεια του υπερηχογραφήματος εξαρτάται από τη θέση του εμβρύου, το σωματικό δείκτη της μητέρας και από τις τοπικές συνθήκες που μπορεί να δυσχεραίνουν την απεικόνιση.
Η εξέταση συνήθως γίνεται διακοιλιακά και κάποιες φορές μπορεί να είναι αναγκαίο να γίνει διακολπικό υπερηχογράφημα.Η θέση στην οποία πρέπει να βρίσκεται το έμβρυο, για να ληφθούν αξιόπιστες
μετρήσεις αυχενικής διαφάνειας, είναι ανάσκελα με το κεφάλι σε ουδέτερη θέση, δηλαδή να μην είναι σε κάμψη ή σε έκταση, ώστε 
να ληφθεί το προφίλ του προσώπου ακριβώς στη μέση οβελιαία τομή (στο κέντρο δηλαδή) και να μην εφάπτεται πουθενά στο τοίχωμα της μήτρας.

Η εξέταση ολοκληρώνεται με τη μέτρηση της ροής του αίματος στις μητριαίες αρτηρίες της μητέρας
για να προβλεφθεί η πιθανότητα
α) η μητέρα να 
εμφανίσει υπέρταση στην εγκυμοσύνη
β) να παρατηρηθεί ελαττωμένη ενδομήτρια ανάπτυξη στο έμβρυο.